قالب وردپرس

لیزردرمانی

لیزردرمانی:

بکارگیری لیزرهای کم توان، با توان متوسط و پرتوان در درمان اختلالات سیستم عصبی-عضلانی-اسکلتی اخیراً بسیار مورد توجه  قرار گرفته است.

با شنیدن کلمه لیزر اولین تصویری که از آن در ذهن برخی از افراد پدید خواهد آمد، بروز جنگ ستارگان و نیز لیزر به عنوان یک وسیله مخرب و نابود کننده است. عده‌ای نیز گمان می‌کنند که لیزر یک نور جادویی و خارق‌العاده‌ای است که مانند یک شمشیر برنده صرفا جهت کشتار و نابودسازی بکار گفته می‌شود.

laser-therapy-physio

ابتدا باید به این نکته توجه نمود که لیزر یک وسیله نیست بلکه یک پدیده است. لیزر به معنای تقویت نور نشر برانگیخته است. با توجه به کاربردهای فراوان و گسترده‌ای که لیزر از خود نشان می‌دهد ولی، اصول اولیه‌ای که سبب ایجاد این پدیده می‌شود بسیار ساده اما، در عین حال پراهمیت است.

تعریف:

کلمه لیزر Laser مخفف (Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation) بوده و به معنای تقویت نور بوسیله نشر تابشی تحریک شده می باشد.

گستردگی و فراوانی کاربردهای لیزر بیشتر مدیون پهنه بینابی، طول موج‌های آن، ویژگی‌ها و خواص پرتو لیزر و نیز توان خروجی قابل تنظیم آن می‌باشد

laser-therapy3-large

پرتو لیزر دارای ویژگی‌های منحصر به فردی خواهد بود که در هیچ منبع نوری دیگری قابل مشاهده نمی‌باشد. ویژگی‌های عمده پرتو لیزر عبارت‌اند از تک فامی، همدوسی و واگرایی اندک. هر یک و یا ترکیبی از این ویژگی‌ها می‌تواند کاربردهای منحصر به فردی را برای لیزر فراهم کند. گستردگی این کاربردها به گونه‌ای است که کمتر رشته‌ای را می‌توان یافت که بنحوی بطور مستقیم و یا غیر مستقیم با لیزر مرتبط نباشد.

کاربرد پرتو لیزر در زمینه پزشکی زمینه‌های مختلفی دارد که در یک تقسیم‌بندی، موارد زیر را می‌توان نام برد.

۱- بکارگیری لیزر به عنوان چاقوی جراحی

۲- بکارگیری لیزر به عنوان وسیله تشخیص

۳- بکارگیری لیزر به عنوان روش تسکین و درمان

گستردگی و فراوانی کاربردهای لیزر بیشتر مدیون پهنه بینابی، طول موج‌های آن، ویژگی‌ها و خواص پرتو لیزر و نیز توان خروجی قابل تنظیم آن می‌باشد. از آنجا که هر یک از مواد فعال بکار گرفته شده در لیزر قادرند یک و یا چند طول موج مشخص را تولید کنند لذا، هر یک از آنها با توجه به خصوصیات لیزر مانند توان خروجی، رفتار زمانی، کوچکی و یا بزرگی پرتو لیزر می‌توانند یک کاربرد مشخص پزشکی را به همراه داشته باشند.

بکارگیری این نوع لیزرها در بسیاری از موارد درمان، سبب شده است که بیمار نیازی به عمل جراحی نداشته باشد. به همین خاطر عده‌ای از پزشکان و متخصصین، از لیزرهای تراپی با نام چراغ علاءالدین نام می‌برند

به عنوان مثال وسیله‌ای مانند لیزر گازکربنیک یک کاندید مناسب به عنوان چاقوی جراحی است، اما این لیزر وسیله مناسبی برای تشخیص بیماری نمی‌باشد.

به هر ترتیب آنچه در این بخش تاکید بیشتری روی آن داریم، بکارگیری لیزر به عنوان تسکین درد و درمان بدون استفاده از داروهای پزشکی است. این نحوه درمان را در فرهنگ پزشکی اصطلاحا لیزرتراپی و این نوع لیزرها را لیزرهای کم توان و یا لیزرهای با شدت پایین می‌نامند.

اغراق نیست اگر گفته شود که بکارگیری این نوع لیزرها در بسیاری از موارد درمان، سبب شده است که بیمار نیازی به عمل جراحی نداشته باشد. به همین خاطر عده‌ای از پزشکان و متخصصین، از لیزرهای تراپی با نام چراغ علاءالدین نام می‌برند که غول داخل چراغ قادر است هر درمان ناممکنی را در اندک زمانی ممکن سازد.

لیزرهای مورد استفاده در این روش را Soft Laser می‌نامند. این عبارت در مقابل Hard Laser بکار رفته است که بیشتر جراحی با لیزر را شامل شده است.لیزرتراپی مدرنترین کاربرد لیزر در پزشکی است که ظرف یک دهه اخیر گسترش فراوانی در اکثر نقاط دنیا داشته است. معمولا با نام‌های LPLT ، Low Power Laser Therapy  نامیده می‌شوند

پر واضح است که لیزرهای Soft قدرت تخریبی جهت تبخیر و یا عمل برش بر روی بافت را به هیچ وجه ندارند. برای این نوع لیزرها نام‌های دیگری مانند Low Energy Laser و یا  Low Reactive Level Laser نیر بکار رفته است. از آنجایی که انرژی منتقل شده از طریق لیزر به بافت، حاصل ضرب توان خروجی لیزر در مدت زمان درمان است لذا، این گونه لیزرها در مدت زمان طولانی قادرند انرژی زیادی را از خود نشر دهند. این مکانیزم تعریف جدیدتری به ذهن متبادر می‌کند که بسیاری از پزشکانی که در این زمینه فعالیت می‌کنند عبارتی مانند Photobiomodulation laser و یا Photobiostimulation laser را برای این دسته از لیزرهای کم توان استفاده نمایند.

بنابراین آنچه که اهمیت فراوانی دارد این است که این روش درمان از بکارگیری برهمکنش نور با بافت حاصل شده است و هر نام و یا واژه‌ای که برای این روش انتخاب می‌شود از اهمیت نقش فوتون و یا نور برای درمان خبر می دهد. سالهای متمادی است که نیاکان و اجداد ما به اهمیت نور خورشید در درمان بسیاری از بیماری ها پی برده اند. روش ال پی ال تی در حقیقت مدل پیش رفته همان روش سنتی است که قابلیت های فراوانی را به خود اختصاص داده است.

اهمیت فوتون در درمان بیماریها به قدری جالب و جذاب بود که در فیلم های علمی تخیلی از این روش به طور مکرر استفاده شده است. با نگاهی گذرا به اولین سریال فیلم پیشتازان فضا متوجه می شویم که چگونه هنرپیشه های اصلی فیلم در زمانی که دچار جراحات پوستی می شدند با قرار دادن ناحیه زخم زیر یک نور شدید و بدون استفاده از دارو به طور سریع بهبود می‌یافتند. اگر چه تا چند دهه قبل این روش تخیلی و سرگرم کننده می‌بود اما امروزه در درمان بسیاری از بیماریها از لیزر به عنوان نور معجزه‌گر استفاده می‌شود.

رشد فزاینده و سریع این روش در حوزه‌های مختلف پزشکی این ایده و فکر را فراهم نموده است که در آینده‌ای نه چندان دور این روش درمان را افراد عادی نیز با نظارت و هماهنگی پزشک معالج خود بتوانند در منزل انجام دهند. با تحقیق عملی این تفکر گامی عظیم در زمینه بکارگیری لیزر فراهم خواهد شد.

لیزر درمانی آنچه بیمار باید بداند

درمان با لیزر باید به طور منظم و یا طبق نظر پزشک صورت گیرد . جلسات درمانی معمولا” به صورت هفته ای ۳-۲ بار در نظر گرفته می شود که این به علت جلوگیری از رسیدن به دوز باری است . در بعضی موارد جلسات درمان بیشتر تکرار می گردد .

laser38)

مزایای لیزردرمانی شامل تقلیل دوران درمان به حدود نصف و کاهش در اثر علائم بالینی همراه با بهبود کارآیی عضو ، عدم نیاز به استفاده از داروهای ضد درد و ضد التهاب ، عدم عفونت و تحمل ضرب از طرف بیماراست .

عوارض گزارش شده برای لیزردرمانی شلامل عوارض چشمی ، واکنش درد ، احساس کاذب سلامت ، احساس خستگی ، افت فشار خون و سرگیجه می باشد .

برای پرهیز از این عوارض نکات زیر باید رعایت شود :

      ۱-    استفاده از عینک مناسب

۲-    در مورد واکنش درد باید به بیمار گفته شود این پدیده  کوتاه مدت است و در جلسات اول تظاهر می یابد و بعد از مدتی از بین می رود .

۳-    به بیمار تذکر داده می شود علیرغم این که درد کاهش پیدا کرده ولی باید احتیاط لازم را داشته باشد و از وارد کردن استرس بر ضایعه اصلی پرهیز کند .

۴-    در احساس خستگی به دنبال درمان که شایع می باشد توصیه به ادامه درمان می شود زیرا این خستگی ناشی از کاهش درد و متعاقب آن کاهش تلاش جسمی است .

     ۵-در مواقع کاهش فشار خون و سرگیجه بهتر است بیماران قبل از درمان مایعات کافی بنوشند و پس از مدتی استراحت از بستر برخاسته و بلافاصله فعالیتی انجام ندهند.

تاریخچه:

  • ابتدا توسط اینشتین (۱۹۱۶) ایده تمرکز انرژی فوتونها و stimulated emission
  • دو دانشمند آمریکایی و دو دانشمند روسی در سال ۱۹۵۴ به طور همزمان اولین لیزر را ساختند.
  • در سال ۱۹۶۰ maiman با ماده واسطه یا قوت
  • در همان سال کمی دیر تر پرفسور علی جوان اولین لیزر گازی دنیا (He-Ne )
  • تکنولوژی لیزر چند سال بعد پیشرفتهای زیادی کرد و لیزر های متفاوت از نظر رنگ و قدرت تولید کرد.
  • در دهه ۱۹۸۰ نیمه هادی ها که بیشتر لیزر های فیزیوتراپی از همین نوع هستند.
  • FDA در سال ۲۰۰۲ اجازه استفاده از لیزر سبک را در فیزیوتراپی داد.

 با پیشرفت دستگاهها و نیز افزایش دانش از اثرات لیزر بر ارگانها، امروزه استفاده از آن بعنوان یکی از شایعترین عوامل یا مدالیته های فیزیکی بکار گرفته شده محسوب شده و باعث انقلابی در درمان بیماریهای عضلانی-اسکلتی گردیده است.

لیزردرمانی سرد که به آن لیزردرمانی با لیزر کم توان هم گفته می شود از درمان های غیرتهاجمی کمردرد است که استفاده از نور متمرکز برای کمک به تحریک بافت سلول را شامل می شود. این نور توسط دستگاهی خاص که بر روی طول موج خاصی برای استفاده های درمانی تنظیم شده است کنترل می شود. از کشف این فناوری تنها چند دهه می گذرد و همین آن را در مقایسه با ماساژ و دیگر گزینه های متداول کنترل درد به یک گزینه نسبتا جدید در درمان کمردرد از جمله درمان کمردرد با لیزر تبدیل می کند. محققان حتی دریافته اند که این شیوه برای درمان اختلالات عصبی و دژنراتیو کاملا موثر است.

لیزر درمانی بر اساس طول موج نور بکار گرفته شده و توان آن به انواع :

۱- لیزر کم توان یا لیزر سرد  که معمولاً توانی کمتر از ۵۰۰ میلی وات و گاهاً تا ۱۰۰۰ میلی وات دارند

۲- لیزر با توان متوسط که معمولاً قدرت خروجی بین ۱۰۰۰ تا ۵۰۰۰ میلی وات داشته

۳- لیزر های پر توان یا High Intensity که توان های بالاتر از ۵۰۰۰ میلی وات دارند تقسیم می شود.

لیزر تراپی با لیزرهای کم توان به نامهای مختلف از قبیل
LPLT (Low Power Laser Therapy)
LILT (Low Intensity Laser Therapy)
LLLI (Low Level Laser Irradiatiation)
MPLT (Mild Power Laser Therapy)
Cold Laser Therapy
نیز شناخته می شود.

لیزر تراپی با لیزرهای پر توان High Energy Laser Therapy تخصصی تر از لیزرهای سرد بوده و استفاده از آن بایستی بجا و با دقت بیشتری صورت گیرد. بنوبۀ خود تأثیرات درمانی این نوع لیزرها نیز سریعتر و بیشتر از لیزرهای سرد می باشد.

لیزر چه کارهایی انجام می دهد:

مکانیسم اصلی اثر کلی لیزرها تا حدودی ناشناخته است. از تأثیرات شناخته شده آن می توان موارد زیر را نام برد. مطالعات نشان داده است که چندین نوع فعالیت سلولی در اثر استفاده از لیزر تشدید می شود. از جمله ساختن پروتئین و آنزیمهای سازنده اسیدهای نوکلئیک، DNA (DNA ترانسکرپیتاز) و تشدید متابولیسم میتوکندری ها را می توان نام برد. ترمیم یا پرولیفراسیون سلولها بعد از تخریب و رشد آکسون عصبی تخریب شده مثلاً از طریق جوانه زدن یا Sprouting با لیزر درمانی دیده می شود. تحریک پاسخهای ایمونولوژیک، کاهش درد و تشدید سرعت ترمیم زخم و افزایش سرعت بازسازی عصب ها از جمله اثرات دیگر لیزر می باشد.

chart

لیزرهای پرتوان:

درمان با لیزر پرتوان، یک روش جدید برای رهایی از بسیاری از عارضه های دردناک می باشد. لیزر درمانی، سلول ها را با وارد کردن انرژی نور لیزر به بافت، تحریک می کند. لیزر پرتوان با قدرت بالا یک روش بدون درد، ایمن و نسبتا عاری از عوارض جانبی می باشد که برای رفع درد های عصبی، عضلانی و اسکلتی استفاده می شود. مطالعات زیادی نشان می دهند که لیزر درمانی، فرایند بهبود یک زخم یا جراحت را تسریع می کند و همین اثر را بر روی درمان درد های عصبی، عضلانی و اسکلتی نیز دارد.

لیزر پرتوان با قدرت بالا یک پیشرفت تکنولوژیکی نسبت به لیزر درمانی سرد بوده و قابلیت درمان سطح بسیار زیادی را نسبت به لیزر سرد، داراست. تحریک زیستی توسط نور لیزر، منجر به رشد و ترمیم بافت می شود. این عمل باعث تسریع فرایند ترمیم زخم و همچنین کاهش چشمگیر درد، التهاب و شکل گیری بافت اسکار می شود.

اثرات زیستی (به دست آمده از مطالعات بالینی و آزمایشات) :

بافت آسیب دیده و ناکارآمد را تحریک به بهبودی می کند.

اثر ضد التهاب: نور لیزر باعث تاخیر خون شاهرگی شده و همچنین دستگاه لنف را تحریک به فعالیت بیشتر می کند (مایعات مناطق متورم را خالی می کند). بنابراین باعث اِدِم و در نتیجه درد کم تر می شود.

ضد درد (اثر مسکن). اثر لیزر بر روی سلول های عصبی جلوی انتقال پیام درد به مغز را گرفته و حساسیت عصب را کم تر می کند. همچنین مکانیزم تسکین درد طبیعی بدن را تحریک کرده که عبارت است از ترشح مقادیر زیاد اندورفین و انکفالین از مغز و غدد فوق کلیه.

تسریع فرایند ترمیم بافت و رشد سلولی. لیزر درمانی پر توان با نفوذ عمیق در بافت، باعث سرعت بخشیدن به تولید مثل و رشد سلولی می شود. هنگامی که سلول های تاندون ها، استخوان ها، رباط ها و ماهیچه ها در معرض اشعه ی لیزر قرار بگیرند، تولید مثل و ترمیم آن ها سریع تر خواهد شد.

بهبودی عملکرد اعصاب. بهبودی کند عملکرد اعصاب در بافت آسیب دیده، می تواند باعث بی حسی یا اختلال در عملکرد اندام های مختلف شود. لیزر به فرایند وصل شدن دوباره ی اعصاب شتاب داده و و دامنه ی پتانسیل عمل را به جهت بهینه سازی فعالیت عضلات، افزایش می دهد.

بهبود فعالیت های عروقی. لیزر درمانی پر توان باعث ایجاد مویرگ های جدید در بافت آسیب دیده شده، فرایند بهبود را سرعت بخشیده، زخم ها را زود تر می بندد و بافت اسکار را کاهش می دهد.

کاهش تشکیل بافت فیبروز. لیزر درمانی با قدرت بالا، تشکیل بافت اسکار ناشی از بریدگی، خراش، سوختگی یا جراحی را کاهش می دهد.

ترمیم سریع تر زخم ها. لیزر درمانی پر توان تولید فیبروبلاست (واحد های سازنده ی کلاژن که در ترمیم زخم مورد نیازند) را تحریک می کند.

کاربرد های لیزر درمانی

لیزر پرتوان در هر دو نوع عارضه ی مزمن و حاد کار آمد است. ازجمله درد پشت و گردن، تاندونیت، آسیب های ورزشی، آرنج تنیس بازان و آسیب های کشش مکرر مانند سندرم تونل کارپ.

تحقیقات  اخیر نیز اثر گذاری موثر لیزر پرتوان روی عارضه های دردناکی چون فیبرومیالژیا، میگرن، سر گیجه، استئوآرتریت و آرتروز روماتوئید را نشان می دهند.

عوارض و خطرات

لیزر پرتوان، بدون درد و ایمن بوده و فاقد عوارض جانبی است. در طی درمان، بیمار یک اثر گرمای ملایم را احساس کرده که در بیشتر موارد همراه با احساس آرامش عمیق است. درمان به وسیله ی لیزر پرتوان در موارد بارداری، تومور های پوستی بد خیم و یا استفاده از دارو هایی که نسبت به نور حساسیت ایجاد می کنند، انجام نمی شود. به دلیل نفوذ لیزر در پوست، یک افزایش دمای موضعی در پوست مشاهده خواهد شد. در طی لیزر درمانی هیچ گونه لوسیون و پماد موضعی نباید مورد استفاده قرار بگیرد. در طی عمل لیزر درمانی پر توان، عینک محافظ چشم مورد نیاز است.

اثرات کلی لیزرها، بخصوص لیزرهای پر توان را می توان شامل موارد زیر دانست:

  1. اثرات فتوشیمیایی (Photochemical Effects)

 که شامل تأثیر بر میتوکندریها در اثر جذب بافتی و فعال کردن زنجیره اکسیداتیو، افزایش DNA،RNA ،ATP می شود. اینگونه تصور می شود که سیتوکروم ها در زنجیره انتقال الکترون قادرند طول موج مشخصی از لیزر را دریافت کنند. انرژی امواج لیزری باعث می شود که این زنجیره سریعتر شده و تولید ATP و سنتز زنجیره های DNA و ساخت پروتئین با سرعت بیشتری انجام گیرد. این تغییرات در صورتیکه از لیزرهای کم توان استفاده شود تا عمق ۴-۳ میلیمتر و با لیزرهای پر توان تا عمق ۷cm قابل مشاهده است.

  1. اثرات فتومکانیکال (Photomechanical Effects)

این اثرات بیشتر مربوط به لیزرهای پر توان با ایمپالسهای کوتاه و انرژی بسیار بالا صورت می گیرد و باعث ایجاد امواج Pressure wave و اثرات تحریکی روی بافتها شده و پرولیفراسیون سلولی را تحریک می کنند.

  1. اثرات فتو حرارت(Photothermal Effects) 

دردمای ۴۲-۴۰ درجه اثرات انالولیک ضد درد و ضد التهاب لیزرها ظاهر می شود. انتقال انرژی به بافت بخصوص در لیزر های پر توان می تواند دمای متوسط بافت را افزایش دهد. در دمای ۴۶-۴۲ درجه متابولیسم بافتی به صورت برگشت پذیر کاهش یافته و باعث مهار درد در بافت می شوند. ایجاد دمای بالاتر از ۴۶ درجه به قابل برگشت بافتی منجر شود.

موارد استفاده از لیزر تراپی: (اندیکاسیون ها) Indications for Laser therapy

  1. اثرات ضد التهابی (Anti inflammatory)
  2. اثرات ضد درد (Analgesic effects)
  3. اثرات ضد تورم (Anti edema effect)
  4. Biostimulating effects

از این اثرات در درمان بیماری های عصبی-عضلانی بصورت روز افزون استفاده می شود.
از این بیماریها می توان موارد زیر را نام برد.

  • رادیکولوپاتی ها یا التهاب ریشه های عصبی گردن و کمر در اثر دیسک، آرتروز و …
  • بهبود انواع زخم ها (زخمهای دیابتیک، زخمهای بستر …)
  • دردهای ناشی از التهاب تاندون (Tendinitis ها) و پیچ خوردگی های تاندونی
  • دردهای مفصلی همچون آرتروز
  • دردهای روماتیسمی مانند آرتریت روماتوئید
  • دردهای ناشی از ضربه ها و بعد از اعمال جراحی
  • دردهای ناشی از گیر افتادگی عصب مانند سندرم تونل مچ دست (در موارد خفیف و متوسط)
  • درمان آسیب های ورزشی
  • در بازسازی و تحریک رشد اعصاب محیطی مثلاً فلج عصب صورتی یا آسیب اعصاب محیطی
  • درمان دردهای ناشی از نروپاتی های محیطی مانند نروپاتی دیابتیک
  • دردهای عضلانی مانند سندرم مایوفاشیال (نقاط دردناک ماشه ای Trigger points)

عوارض جانبی و مشکلات لیزر درمانی:

از دید بسیاری از مردم حتی در این زمان لیزر چیزی جدید و خطرناک می باشد چون نمی دانند که واقعا لیزر چیست و یا آنرا با اشعه رادیواکتیو اشتباه می گیرند.
استفاده از لیزرکم توان در صورتی که به شکل اصولی و با دوز مناسب صورت گیرد فاقد عارضه جانبی می باشد و هیچگونه خطری ندارد.

موارد منع استفاده از لیزر

توصیه می شود که در بیماران زیر از استفاده از لیزر درمانی پرهیز شود.

  • در خانمهای حامله لیزر در ناحیه شکم، کمر و لگن نبایستی استفاده شود.
  • بیماران سرطانی و در بدخیمی ها در ناحیه تومور استفاده از لیزر ممنوع می باشد.
  • بیماران دارای Pacemaker لیزر بر روی قفسه سینه استفاده نشود.
  • بیماران حساس به نور (Photosensitive)
  • مناطق نزدیک به چشم به خصوص در لیزرهای پر توان
  • کودکان در حال رشد ( درصفحات استخوانی)
  • بیماران دارای تشنج یا صرع

 

فرایند لیزر درمانی

چنانچه جهت بیمار لیزر درمانی تجویز شود یا توسط پزشک معالج خود جهت لیزر درمانی ارجاع گردد، پس از معاینه و تعیین پروتکل مناسب و برنامه درمانی، جلسات لیزر درمانی شروع می کرد. زمان هر جلسه بین ۳۰-۵ دقیقه بسته به نوع لیزر و محل و علت مراجعه بیمار می تواند متفاوت باشد.

 تعدادی از موارد استفاده از لیزر درمانی در فیزیو تراپی

  در سالهای اخیر استفاده از پرتوهای لیزر در درمان بیماران بطور فزاینده ای به چشم می خورد در این میان لیزردرمانی در فیزیوتراپی نیز کاربردهای موثری یافته است . لیزر هایی که در فیزیو تراپی مورد استفاده قرار می گیرند از نوع لیزرهای کم قدرت(Low Power Laser)، لیزر سبک یا Cold Laser بوده که حتی با کاربری طولانی مدت آنها هیچگونه آثار تخریبی در بافت بوجود نمی آید . این دسته لیزرها مربوط به کلاس ۳-B هستند .

در فیزیوتراپی بیشتر لیزر ها از نوع کلاس B3 هستند. برخورد مستقیم این لیزر ها برای چشم خطرناک است ولی بازتاب آن از روی بدن خطری ندارد. بازتاب آن از روی اجسام صیقلی خطرناک است.

MLS از نوع کلاس ۴ است بازتاب آن نیز خطرناک است. کاربرد این لیزر در فاصله کمتر از ۲۰ سانتیمتر و استفاده بیش از ۱۵ جلسه برای پوست بیمار نیز خطرناک است.

    دو لیزر گازی  He-Ne و دیودی IR بیش از سایر انواع لیزر در فیزیوتراپی مطرح بوده و بطور روز افزون در فعالیتهای پژوهشی و درمانی بکار می روند . لیزر گازی He- Ne  دارای طول موج ۸/۶۳۲ نانومتر و به رنگ قرمز درخشان بوده که عمق نفوذ آن ۱ تا ۵/۱ سانتیمتر می باشد . لیزر نیمه رسانای مادون قرمز ( IR )  بیشتر از نوع گالیم – آرسناید (پالسی یا  ضربانی ) بوده و معمولا با طول موج ۹۰۴ نانومتر تولید می شوند عمق نفوذ لیزر های مادون قرمز  ۵ – ۳ سانتیمتر میباشد و به علت نزدیکی طول موج آنها به اشعه مادون قرمز به این نام خوانده می شوند .

ضایعات بافت نرم

    مواردی مانند کشیدگی رباط و تاندون(  Sprain & Strain) , التهاب تاندون  Tendinitis ) ) , پارگی عضلات Muscle Tear ) ) , اپی کندیلیت ( Tennis Elbewیا   Epicondilitis ) , سندرم تونل کارپال CTS , مایوفاشیال تریگر پوینت (Trigger Points  ) , پری آرتریت مفصل شانه , خار پاشنه , آتروفی سودک , بورسیت , اسکار بافتها و همچنین مراحل ابتدائی ترمیم عصب .

بیماریهای دژنراتیو

    آرتروز مفاصل , روماتوئید آرتریت , کندرومالاشی پاتلا , کمر درد , درد دنبالچه Coxalgia, اسپوندیلیت آنکیلوزان , التهاب سینوویوم ,Osgood – Schlatter .

نورالژی و بیماریهای عروقی

    درد سیاتیک , نروپاتیهای دیابتیک , نورالژی عصب سه قلو .

ناراحتی های ضربه ای

    ضایعات مختلف ورزشی نظیر کشیدگی یا پارگی رباط, تاندون و عضله , درد ناشی از شکستگیهای قدیمی و ترمیم  شکستگیها . لیزر با افزایش جذب هماتوم , تغییر شکل دادن استخوانها ( Remodeling ) , ایجاد عروق خونی , ته نشین شدن کلسیم و همچنین افزایش فعالیت ماکروفاژها , فیبروبلاستها و سلولهای غضروفی , ترمیم شکستگیها را تسریع می کند .

 موارد منع استفاده از لیزر در پزشکی

استفاده از لیزر تنها باید با نظر متخصص مربوطه و با در نظر گرفتن کاربردهای آن باشد. استفاده از لیزر بدون تشخیص صحیحی بیمار تلف کردن وقت و هزینه بیمار است.

درمان درد بیماری تونل کارپال با لیزر

 بیماری تونل کارپال ،بیماری شایعی است وعلائم ان شانل کرختی، گزگز،درد وناراحتی شبانه در ناحیه مچ دست وانگشتان می باشد. بسیاری از بیمارانی که به کلینیک لیزر طب فیزیکی مراجعه می کنند،قبلا سایر روشهای درمانی را انجام داده اند.مطالعات جدید نشان می دهد که تغییرات دراعصاب ،بعلت بیماری تونل کارپال ممکن است  گسترده تر از ان چیزی باشد که قبلا تصور می شد. بنابر برای درمان بیماری ودرد ناشی از بیماری یا  سندرم تونل کارپال بهتر است درمان با لیزر از قسمت گردن تا مچ دست انجام شود. بیشتر بیماران درمان شده با لیزر که دوره درمان را کامل انجام داده اند بهبودی قابل توجه یا کاملی پیدا می کنند.

درمان درد گردن با لیزر

 درد گردن مانند درد سایر قسمتهای ستون فقرات در پشت وکمر علل گوناگونی دارد.  علل درد گردن میتواند شامل  موارد زیر باشد:

تنگی کانال نخاع،

بیرون زدگی دیسک،

ارتروپاتی فاست(مفاصل فاست در مهره ها قرار دارند)،

سایر بیماریهای دژنراتیو وارتروز گردن.

 یکی از علل  دیگردرد گردن سندرم درد مایوفاشیال است.این بیماری ربطی به ستون فقرات  ندارد  ومنشا ان از عضلات ودیگر بافتهای همبندی گردن وستون فقرات است. این بیماری نیز بالیزر درمان می شود.

 درد ناشی از ستون فقرات( دیسک،ارتریت یا التهاب مفاصل،تنگی کانال نخاعی) ظرف مدت ۵هفته وبا ۸ جلسه  یا بیشتر درمان بوسیله لیزر می شود .

درمان کمردرد با لیزر

تعدادی از بیماریهای  ایجاد کننده کمردرد(علاوه بر بیماریهای دردناک گردن وپشت) بطور موثری با لیزر قابل درمان هستند. این بیماریها عبارتند از:

 تنگی کانال نخاعی،

بیماری دیسک،

 درد ارتروز(استئوارتریت).ارتروز بیماری تخریب غضروف مفاصل است.

بسیاری از بیماران مراجعه کننده به کلینیک لیزر طب فیزیکی قبلا با روشهای دیگر درمان شده اند اما  از نتیجه درمان های قبلی خود راضی نیستند.بسیاری از این بیماران ، انواع داروها،تزریقات و فیزیوتراپی معمول را امتحان کرده اند.

 درمان کمردرد با لیزر در۶۰ درصد موارد باعث بهبودی درد می شود. گرچه برخی بیماران در یک تا دو هفته اول درمان با لیزر احساس بهبودی می کنند،اما درمان کامل کمردرد نیازبه ۶تا۸ هفته درمان بالیزر دارد.

درمان درد لگن(هیپ) با لیزر:

 بیماریهای لگن درمان شده با لیزر شامل بیماریهایی  مانند ارتریت یا التهاب مفاصل لگن، بورسیت(التهاب کیسه های کوچک پر از مایع در مفصل)  بوده وبرخی موارد  بیماران دچار هردو بیماری  ارتریت وبورسیت مفاصل لگن می باشند.برخی بیماران تعویض مفصل را تنها راه چاره  درمان درد لگن می دانند.

 در بیشتر موارد بسیاری از بیماران دچار درد لگن پس از اولین جلسه درمان با لیزر احساس بهبودی می کنند. تعداد زیادی از بیماران نیز پس از سه تا چهار هفته درمان با لیزر  بهبودی قابل توجهی پیدا  می کنند.

بورسیت تروکانتریک ( تروکانتر در قسمت یکی از برجستگی های بالای استخوان ران قرار دارد) در ناحیه لگن نیز با لیزر درمان می شود. برخی بیماران دچار بورسیت(بورس کیسه کوچک پر از مایع درناحیه مفاصل است والتهاب ان بورسیت نامیده می شود) پس از مدت کوتاهی درمان با لیزر،احساس بهبودی کرده وبرخی هم نیاز به مدت طولانی تری لیزر درمانی دارند.  روی هم رفته پاسخ این بیماران به لیزر در حد مناسبی است.

درمان درد زانو با لیزر:

 بیشتر بیمارانی که به کلینک لیزر طب فیزیکی مراجعه می کنند،از بیماری ارتروز رنج می برند.ارتروز بیماری تخریب مفاصل است. این بیمارانی مشکلات زیادی برای بیماران ایجاد می کند.بسیاری از بیماران تزریقات متعدد کورتیکواستیروئید برای درمان درد زانو داشته اند.بسیاری از بیماران  ارتروزی و درد زانو،سابقه مصرف طولانی مدت مسکن ها را دارند. برخی نیز درمانهای طب فیزیکی وفیزیوتراپی دریافت کرده اند.همینطور بیمارانی دیده می شوند که تنها راه درمان بیماری خود راتعویض مفصل زانو می دانند.

 درصدزیادی از بیماران درمان شده بالیزر  برای درد ارتروز زانو بهبودی قابل توجهی پیدا می کنند.بیشترین درصد بهبودی پس از یک ماه درمان مشاهده می شود.برخی بیماران نیاز به یک جلسه درمان در هفته وبمدت چندین هفته دارند. بیمار بهتر است بمدت ۴ تا ۵ هفتع فعالیت خود را محدود کرده ودستورات متخصص طب فیزیکی را رعایت کند. اکثر بیماران ارتروز از درمان با لیزر راضی هستند.

درمان سردرد میگرن با لیزر:

میگرن سردردی است که ممکن است شدید بوده وناتوان کننده باشد. سردرد میگرن اغلب با علائمی مانند سردرد ضربان دار، تهوع و حساسیت به صدا ونورهمراه است.درمان میگرن ممکن است دربرخی افراد مشکل باشد وبراحتی به درمانهای مختلف پاسخ ندهد.

 درمان میگرن بالیزر میتواند در بسیاری بیماران بهبودی ایجاد کند. بیماران میگرنی به دسته تقسیم می شوند.

۱-انهائی که بخوبی به لیزر پاسخ می دهند،

 ۲-انهائی که بطور متوسط بهبودی پیدا می کنند و

۳-دسته سوم افرادی که پاسخ اندکی در انها دیده می شود.

طول مدت درمان میگرن بالیزر  در هر بیمار متفاوت از دیگری است.یکی از بهترین شاخص های پیش بینی کننده پاسخ به درمان،بهبود سردرد ظرف یک هفته تا ۱۰ روز پس از شروع درمان است. بیمارانی که احساس می کنند پس از یک هفته درمان با لیزر  سردردشان بهتر شده، به احتمال زیاد بهبودی قابل توجهی پیدا خواهند کرد.

درمان خار پاشنه با لیزر

درمان  درد پاشنه وخار پاشنه با لیزر:

التهاب فاشیا ی پلانتار(درد التهابی پاشنه) باعث بیماری دردناکی درپاشنه پا می شود. وبا اولین گامها در شروع روز درد ان احساس می شود. در بسیاری موارد  درد پاشنه همراه خار پاشنه است که درمان طولانی تری دارد.

 لیزر درمانی برای بیماران درد پاشنه نیز موثراست. بیماران به دو گروه تقسیم می شوند:

۱-دارای خار پاشنه

۲-بدون خار پاشنه.

 بیمارانی که خار پاشنه ندارند بسرعت به درمان با لیزر پاسخ می دهند. بیماران دارای خار پاشنه به مدت طولانی تری درمان با لیزر نیازدارند.این بیماران ممکن است دچار التهاب بیشتری باشند. برای درمان خار پاشنه ۴ هفته درمان با لیزر مورد نیاز است.

درمان درد عصبی پس از زونا با لیزر:

 دردهای عصبی پس از زونا یا درد  نورالژِی  پس از هرپتیک بیماری  شدیدا دردناکی  است که ۲۰ درصد بیماران دچار زونا راگرفتار میکند. زونا بعلت ویروس هرپس زوستر (یا  ابله مرغان) ایجاد می شود.علت ان اسیب به پایانه های عصبی در پوست  وبافت های نرم در طی بیماری زونا است.این درد می تواند حتی ماها وسالها پس از بهبودی زونا ادامه داشته باشد.

درمان نورالژی پس از هرپس براحتی  امکان پذیر نمی باشد وحتی میتواند بیماران را به سمت مصرف مرمن داروهای مخدر بکشاند وزندگی بیمار دچار اختلال گردد. دستگاه لیزر مورد تائید سازمان غذا وداروی امریکا می تواندبه درمان این بیماری کمک کند. درحال حاضر با استفاده از درمان لیزر حدود ۵۰ درصد بیماران بهبودی مناسبی پیدا میکنند. بطورکلی در بیمارانی که پس از ۷ تا ۱۰ روز درمان با لیزربهبودی احساس نمیکنند، احتمال اندکی وجود دارد که لیزر برای دردشان موثر باشد.البته  دربرخی بیمارانی که علی رغم عدم پاسخ اولیه به لیزر، خود انها اصرار برادامه درمان داشته اند نیز بهبودی حاصل شده است.

بیماران دچار هرپس در ناحیه صورت نیز با لیزر درمان می شوند.و  دربسیاری بیماران  نورالژی بهبودی عالی با درمان لیزر مشاهده می شود.

درمان درد شانه با لیزر

درمان درد روتاتور کاف شانه با لیزر:

بیماریهای گوناگونی که بخاطر مسائل شانه تحت درمان با لیزر قرار می گیرند،شامل این موارد می باشند:

ارتریت یا التهاب مفاصل شانه،

اسیب به روتاتورکاف شانه. روتاتور کاف به بافتهای  اطراف مفصل شانه ،شامل عض لات وتاندونها که از شانه حمایت بعمل می اورند وباعث اتصال بازو به مفصل شانه می شوند، گفته می شود.

التهاب وبورسیت شانه. بورسیت به بیماری التهابی بورس ها که کیسه های کوچکی پر از مایع در مفصل  هستند گفته می شود.

بسیاری از بیماران دچار ناراحتی ودرد شانه  که به کلینیک لیزر طب فیزیکی مراجعه می کنند،دارای چندین بیماری همزمان هستند. بیماران دارای علائم گوناگونی می باشند. برخی دچاردرد وسفتی در  ناحیه محدودی از شانه یوده وبرخی دیگر دچار  درد سوزشی تمام ناحیه مفصل شانه می باشند. در بسیاری بیمارا ن نیز حرکات شانه محدود شده است.

 تعداد زیادی از بیماران پس از یکی دوجلسه درمان با لیزر احساس بهبودی نسبی از درد ومشکل شانه را گزارش می کنند . بهترین دوره درمان  لیزربرای مشکلات شانه ۴ تا۶ جلسه لیزردرمانی است.مهم است که در طی درمان دستورات متخصص طب فیزیکی ومحدویت فعالیت  رعایت شود. بهبودی بیماری روتاتورکاف و شانه یخ زده (نوعی اختلال حرکتی ودرد در شانه) ممکن است نیاز به زمان طولانی تری در حد ۶ هفته داشته باشد.

درمان سندرم درد کمپلکس ناحیه ای RSD))با لیزر

 دیستروفی رفلکسی سمپاتیک RSD) )یک بیماری شدیدا دردناک در دست وپا ایجاد می کند. این بیماری علاوه بر تاثیر بر سیستم درد،سایر سیستم های بدن مانند دما، جریان خون وحتی پوست اندام ها را درگیر می کند. محل دچار  انچنان حساس می شود که حتی لمس ملایم واندکی سرما هم ایجاد درد وناراحتی می کند. بیماری  RSD اغلب پس از اسیب جزئی ایجاد می شود.  در مواردی ممکن است دیده شود، درد بیماری آر.دی.اس بسیار بیشتر از شدت اسیب باشد. درمان بیماری آر.دی.اس   مشکل است ودرمان های اندکی برای ان وجود دارد. با اینحال درمان با لیزر بر روی این بیماری موثر بوده وبیمار تاثیر لیزر را پس از یکی دو جلسه درمان  احساس می کند. درمان کامل با لیزر سه هفته طول می کشد.

 اینحال درمان با لیزر بر روی این بیماری موثر بوده وبیمار تاثیر لیزر را پس از یکی دو جلسه درمان  احساس می کند. درمان کامل با لیزر سه هفته طول می کشد.

درمان درد سیاتیک با لیزر

درمان با لیزر برای سیاتیک باعث نتایج  قابل قبولی می شود. این بیماری دردناک  معمولاباعث ایجاد درد در  در یکی از اندام های تحتانی می شود. سیاتیک بیشتر درد ناحیه باسن ایجاد کرده که به پائین وران منتشر می شود. سیاتیک بعلت تحت فشار قرار گرفتن ریشه های عصبی ستون فقرات ناحیه کمر(L3,L4,L5 to S1-3) یا فشار به عصب در ناحیه لگن ایجاد می شود. سیاتیک اگر درمان نشود ممکن است  باعث درد شدید تری شده وحتی به قسمت پائین پاها وپاشنه منتشر شود. ۷۰ درصد بیمارانی که با لیزر درمان شده اند اظهار داشته اند که بهبودی  در حد ۶۰ درصد ایجاد شده است. در بسیاری بیماران بهبودی کامل گزارش شده است.

 پنج درصد بیماران ظرف  یک هفته  از شروع  لیزر درمانی درد شان بهتر می شود. برای درمان اساسی درد سیاتیک نیاز به پنج تا شش هفته درمان با لیزر می باشد.

مزایای درمان درد ها و بیماریها بالیزر

لیزر انواع مختلفی دارد دستگاههای لیزر قبل از استفاده در موارد درمانی در صنعت بکار گرفته شد که برای برش بکار می رود.لیزر در جراحی برای برشهای جراحی نیز بکار می رود. لیزر دردرمان مشکلات پوستی نیز کاربرد دارد. اما استفاده از لیزر در طب فیزیکی و توانبخشی با سایر موارد کاربرد آن در صنعت و جراحی متفاوت است. لیزر بکار رفته در درمانهای درد، از سطح پوست تابانده می شود و درد یا برشی را ایجاد نمی کند بلکه با جذب بدن در سطح سلولی باعث تغییراتی می شود.   لیزر درمانی یک روش غیر تهاجمی است بدین معنی که نیازی به برش جراحی یا تزریق ندارد. از مزایای استفاده از لیزر درمانی این است که  درمان با لیزر نیازی به بستری شدن  وطی شدن دوره نقاهت ،مانند اعمال جراحی  وجود ندارد.

برای درمان با لیزر نیازی به تجویز دارو نمی باشد واین مسئله مهمی است زیرا بسیاری از بیماران از مصرف دارو خودداری می کنند یا تمایلی به مصرف دارو ندارند.اگر درمان با لیزر توسط پزشک وبطور مناسب  تجویز شود خطری در بر ندارد.

به امید موفقیت و بهبودی روزافزون شما

گروه پژوهشی ابوریحان